Ujrzy go wszelkie oko

Co to znaczy „widzieć”?

Oto przychodzi wśród obłoków, i ujrzy go wszelkie oko – Obj. 1:7.

Obietnica wskazana wersetem zacytowanym na wstępie dana została przez Jezusa. Chrześcijanie różnią się w opiniach jeżeli chodzi o sposób jej faktycznej realizacji. Czy mamy ją rozumieć w ten sposób, że Jezus zostanie fizycznie objawiony przed ludźmi na ziemi, czy może będzie on „widziany” w sensie przenośnym przez umysłowe zrozumienie?

Definicja

Greckie słowo przetłumaczone jako „ujrzy” w Obj. 1:7 to „optimai”, umieszczone w Konkordancji Stronga pod nr 3700 [Strong pod nr 3700 wylicza również „optanomai”. Pojawia się ono tylko w Dz. Ap. 1:3, gdzie forma „optanomenos” użyta została ze względów gramatycznych. Zgodnie z definicją Stronga, jest to wydłużona forma pierwotnego czasownika, w stronie zwrotnej. Konkordancja Younga wylicza to jednokrotne użycie na stronie 855, pkt. 6. Słownik Vine’a wymienia go pod czasownikiem „optano” na str. 65, pkt. 7; „optano” jest jedynym słowem greckim jakie zdefiniowane zostało w New Thayer’s Greek-English Lexicon pod nr 3700. Na pierwszym miejscu pod numerem 3700 w Englishman’s Greek Concordance wymieniono jedynie zapis Dz. Ap. 1:3. Pod drugim wpisem w Englishman’s Greek Concordance ujętych zostało 57 słów, tyle samo co w Konkordancji Stronga, choć użycie w Obj. 19:10 jest opisane jako pochodzące z 3708 (gdzie leksykony greki wskazują, że greckie „hora” pochodzi od „horao”)]. Słowo „optimai” w rozważanym fragmencie z powodów gramatycznych użyte jest w formie „opsetai”. Strong definiuje je jako „wpatrywać się w coś (np. szeroko otwartymi oczami, jak na coś szczególnego)”, a następnie wskazuje na różnice znaczeniowe między nim, a innymi słowami wyliczonymi pod nr 991, 1492, 2300, 2334 i 4648. Ponieważ ta definicja nie wspomina w wyraźny sposób znaczenia przenośnego, ktoś mógłby przypuszczać, że Jezus faktycznie będzie oglądany ziemskim wzrokiem. Wniosek taki nie byłby jednak poprawny z dwóch powodów.

1. Zanim Strong podaje swoje definicje, wskazuje, że słowo to używane jest jako „forma od 3708”, czyli pochodna „horao”, które definiuje jako „wpatrywać się w coś, (a tym samym) rozeznawać (fizycznie lub umysłowo)” [w niniejszym tekście, litera „o” na końcu słów greckich oznacza literę omega, a nie omikron. Vine’s Expository Dictionary na stronie 65 w pkt. 6 pod słowem „pojawiać się” wskazuje, że „optomai” jest umieszczane w słownikach pod słowem „horao”, „widzieć”; z kolei Moulton’s 5th Edition, Concordance to the Greek Testament; T & T Clark, Scotland umieszcza wszystkie słowa pochodzące od „optomai” pod słowem „horao”, N3708]. Stwierdzenie to poszerza definicję „optomai” o znaczenie przenośne.
2. W przypadku pięciu innych słów wymienionych przez Stronga, gdy wyjaśnia ich subtelne różnice w stosunku do „optomai”, autor wymienia znaczenie przenośne w podawanych definicjach, jednak w żadnym miejscu nie wskazuje, że na tym polega różnica w stosunku do „optomai”. Oto co na temat „optomai” mówi komentarz Stronga, zanim przechodzi do omówienia znaczeń pozostałych pięciu słów: „(…) w tym różni się od 991, które oznacza jedynie dobrowolne obserwowanie, od 1492 które oznacza jedynie mechaniczne, pasywne lub przypadkowe patrzenie; jeżeli chodzi natomiast o 2300 oraz jego bardziej stanowczą formę 2334 to oznacza ono szczere i bardziej trwałe badanie, zaś 4648 wskazuje na patrzenie z dystansu”.

991, blepo— „patrzeć na (dosłownie lub przenośnie)”

1492, eido – „właściwie oznacza widzieć” (dosłownie lub przenośnie)”

2300, theaomai — „przyglądać się z bliska na … dostrzegać (dosłownie lub przenośnie)”

2334, theoreo — „być widzem czegoś, dostrzegać (dosłownie lub przenośnie)”

4648, skopeo — „wycelować, spostrzec, to jest (przenośnie) patrzeć na”

Ma rację Strong wskazując na przenośny sens każdego z tych słów, gdyż dowodzą tego następujące zapisy, gdzie znaczenie takie jest niezbędne:

991— Łuk 8:10; Rzym. 7:23; 2 Kor. 7:8; Hebr. 2:9; 10:25.

1492—Dz. Ap. 15:6; 28:26; 1 Kor. 13:2.

2300—Jana 4:35.

2334—Jana 4:19; 12:19; Dz. Ap. 17:22; 27:10; Hebr. 7:4.

3708—Dz. Ap. 8:23; Jak. 2:24.

4648— Łuk. 11:35; Rzym. 16:17; 2 Kor. 4:18; Gal. 6:1; Filip. 2:4; 3:17.

Przenośne użycie „optomai”

Przenośne znaczenie „optomai” jest wyraźnie potwierdzone w Vine’s Expository Dictionary.

„Optomai, widzieć (od ‘ops’, oko, por. ‘optyczny’) (…) (b) subiektywnie, w odniesieniu do wewnętrznego wrażenia lub duchowego doświadczenia” (str. 65, „pojawiać się”, pkt. 6). Jest to szczególnie właściwe zastosowanie w przypadku Obj. 1:7. Jego przenośne znaczenie jest również użyte w następujących wersetach (pierwsze dwa są szczególnie bliskimi analogiami do Obj. 1:7):

1. „Powiedział też do niego: Zaprawdę, zaprawdę powiadam wam, ujrzycie [„opsethe”] niebo otwarte i aniołów Bożych wstępujących i zstępujących na Syna Człowieczego” (Jan. 1:51). Jezus z pewnością nie miał na myśli tego, że Nataniel zobaczy w sposób dosłowny aniołów przemieszczających się między niebem a ziemią.
2. „Czy Ty jesteś Chrystus, Syn Błogosławionego? A Jezus rzekł: Jam jest; i ujrzycie [„opsethe”] Syna Człowieczego, siedzącego na prawicy mocy Bożej i przychodzącego z obłokami niebieskimi” (Mar. 14:61-62). Jezus raczej nie miał na myśli tego, że wrogo nastawiony i niewierzący arcykapłan z którym właśnie rozmawiał zobaczy w sposób dosłowny uwielbionego Jezusa w niebie, sprawującego władzę.
3. „I ujrzą [„opsetai”] wszyscy ludzie zbawienie Boże” (Łuk. 3:6). Zbawienie jest czymś, co się odczuwa, doświadcza a zatem rozpoznaje w sposób umysłowy. Źródłem tego zapisu jest Izaj. 40:3-5: „I objawi się chwała Pańska, i ujrzy [„opsetai” w Septuagincie] to wszelkie ciało pospołu, gdyż usta Pana to powiedziały”.
4. „Kto wierzy w Syna, ma żywot wieczny, kto zaś nie słucha Syna, nie ujrzy [„opsetai”] żywota, lecz gniew Boży ciąży na nim” (Jan. 3:36). W obecnym czasie, to życie jest postrzegane jedynie rozumowo, a nie w sposób fizyczny. Dzisiejsi Chrześcijanie mogą mieć w nim udział jedynie przez wiarę, w przeciwieństwie do gniewu Bożego, który jest wylewany na niewierzących.
5. „Lecz jeźli jest jaka gadka o słowach i o imionach i o zakonie waszym, sami tego patrzcie [„opsethe”]; albowiem ja tego sędzią być nie chcę” (Dz. Ap. 18:15, BG). Słowo to użyte zostało w tym miejscu jako synonim rozumowego rozważenia pewnej kwestii, a nie patrzenia się na coś.
6. „A oni rzekli: Cóż nam do tego? ty ujrzysz! [„opse”] (…) Nie jestem ja winien krwi tego sprawiedliwego; wy ujrzycie [„opsethe”]” (Mat. 27:4,24, BG); „A oni rzekli: Cóż nam do tego? Ty patrz swego. (…) Nie jestem winien krwi tego sprawiedliwego, wasza to rzecz” (Mat. 27:4,24, BW). Słowo „widzieć” (podobnie jak patrzeć, powyżej) niesie ze sobą znaczenie poniesienia odpowiedzialności. Nie chodzi tu o patrzenie na coś widzialnego.

1 Tym. 6:14-16

Jak w każdym studium Pisma Świętego, każde użycie słowa „widzieć” lub „patrzeć” powinno być interpretowane w harmonii nie tylko z bezpośrednim kontekstem, lecz w sposób zgodny z pozostałym natchnionym tekstem. Wersety z 1 Tym. 6:14-16 niosą ze sobą zamierzone znaczenie zapisu z Obj. 1:7. Bez względu czy chodzi tu o „jego czasy” (mowa o czasach „Pana naszego Jezusa Chrystusa”) lub „czasy objawienia” (por. Marshall Interlinear, mowa o czasach „objawienia”), to jednak to, co wówczas będzie objawione i zidentyfikowane pozostaje tym samym:

„Błogosławiony i jedyny władca, Król królów, Pan panów [słowa „królów” i „panów” użyte w tym fragmencie są inaczej numerowane i mają inne znaczenia niż podobne słowa w liczbach mnogich w Obj. 17:14 i 19:16], jedyny, który ma nieśmiertelność, który mieszka w światłości niedostępnej, którego nikt z ludzi nie widział i widzieć nie może” to nasz Pan, Jezus Chrystus. Wszyscy inni królowie i panowie są władcami ziemskimi lub bóstwami zrodzonymi w ludzkiej wyobraźni, a zatem nie mają wiecznego życia. Ojciec został tutaj pominięty (w przeciwnym razie wynikałoby z tego tekstu, że Jezus nie ma nieśmiertelności). To właśnie o Jezusie apostoł mówi, że Go „nikt z ludzi nie widział i widzieć nie może”. Tym samym, interpretowanie słów „ujrzy go wszelkie oko” (Obj. 1:7) w ten sposób, że ziemskim wzrokiem będzie można widzieć Jezusa, jest bezpośrednim zaprzeczeniem deklaracji apostoła Pawła z 1 Tym. 6:14-16.